|
I DU FENOMEN |
Casualmente, riordinando parte dell'archivio di Marefosca, abbiamo ritrovato una "musicassetta" con la registrazione di due zirudelle incise da Giancarlo Quaquarelli, nel gennaio del 1966. Le due composizioni, che abbiamo chiamato "I dû fenòmen" e che di seguito riportiamo, analizzano, in chiave satirica, due fenomeni: il freddo glaciale che caratterizzò quell'anno e il tiro al piattello, una "mania" che coinvolse diversi cacciatori decimini. Il "macero di Tesini", ora inglobato nel parco Sacenti, fu il luogo prescelto per le esercitazioni "di tiro"; l'autore della zirudella lo prende di mira per "costruire" un esilarante brano di costume. C'àn csì pió, quest as sa
al bêl mònd ad zènt ân fa quand incósa só stê tèra quesi sèmpr'andava pèra quand al soul dal nòster mònd an sbagliéva d'un secònd dand urégin al stasòn con la pura precisiòn che i seguaci ad san Sidôr mai na vólta ag zlé i pandór e po' gnanch ag zlé i fasû cum a usa al dé d'incû quand invézi stî ân ché grinta mai è garanté con incósa acsé insgumbiê se t'ac ciàp tî furtunê con al soul cal sbaglia strê: chi vèd pió in mêz ai prê nasr'al viôl e al margherét in chi dé ch'irén prescrét? L'è un ravài, e po' un mistiòn ca suzéd in dal stasòn che pió inciòn ag capés gnènt ed infàti in gîr as sént brisa soul dagl'òm dla stèda ma qui d'sciènza comprovèda dîr con tót al spiegaziòn: "l'è un fenòmen stê stasòn". Una volta mio caro l'ira al sàng ad san Gennaro |
che par tót i galantòmen l'ira l'ónic di fenòmen ma ché in st'éra spoderèda éra atòmica ciamèda di fenòmen as né fât zirca un nómer èilt da màt e ón ad quisti i én al stasòn e an gh'è brisa spiegaziòn: guardê mo' c'an gh'é baròmeter e po' gnanch inción termòmeter ch'in n'àven la fardura o l'influènza adiritura; neiv ai mónt, zêl al piàn Ròma, Napoli, Milàn Catanzàro e po' Saléren dov'è sèmper un chèl d'inféren da na stmèna pèra, pèra la pêr tóta na giazèra e po' quèsta l'è l'Italia mo' al bêl l'è zlê in Somalia i león e i serpént i én tót là chi batn'i dént tóti al tìgher e i gât maimón i én zlê e drét come fitón. i camî, i cucudrél i én gnó drét cumpàgna i brél e tót al pès ché in fònd al mêr s'àn n'è zlê l'è drî a zlêr: l'è tót un giàz ad grand spesòur fén là sòta l'equadòur |
e sa guardèn po' qué da nó tant in zò cumpàgna in só la Siberia in paragòn l'è un giardén in fiorisiòn. Giâz, zêl, neiv e vènt in dàn réquia pr'un mumènt: zlê la crous dal campanél zlê parfén al chert da mél al butéli i han zlê in dal sùver tóti al vâc i han zlê l'ùver zlê i batùc in dal campèn l'acqua zlèda in dal funtèn zlê la grapa, zlê l'angiòn zlê al cògnac, zlê Butòn zlê 'l'murdécc, zlê al rûg zlê i cavâl dal chert da zûg; al frabét in dla Caséna l'ha catê la sô fuséna con la fiàma zlèda dura un pindól adiritura. L'ha truê al frab dl'Arznòn zlê i trî quèrt d'un incuznòn cal giv'èser trî quintèl. e Pagnòn l'ha zlê i trivêl; zlê l'agóz e propia incû è zlê tót i puntirû zlê i teléfon, zlê i barbîr zlê i témber di dazîr zlê al stû, zlê i fugón |
drî la strê è zlê i fitón zlê i fûs, zlê i canêl zlê la vóia ad fêr cranvêl. Da partót l'è na zladura cla fa' schiv adiritura. E al mònd inciòn a gh'è ca s'arcórda un zêl acsé. Ma però prî galantòmen a gh'é un èter di fenòmen che cumpàgna stê stasòn an s'dà brisa spiegaziòn; a gh'é qué a nó atèis quési in zènter dal paèis un vigliâc d'un masradûr tgnó só soul da nó sicûr ló l'é un quêl acsé puzlènt quand d'istê l'é in muvimènt: l'é al mèser di Tesén, guardé mo' se l'è avsén!, cl'è dvintê internazionèl fagand scòrer i giurnêl e la pubblica upiniòn ad zinquantadou naziòn. Un vigliàc d'un masradûr cal fa' scor'i senadùr e cl'ha més in muvimènt tót al nòster parlamènt! |
Un vigliàc d'un masradûr che minéstr'e senadûr al fa' córer inànz' e indrî par pruêr a tgnîr in pî tóti al nostri relaziòn con al zinquantadou naziòn cal minàcen ad crulêr senza psèirig rimediêr. Quèst l'è bèn un vèg fenòmen sempr'a dîs i galantòmen: propia un mèser l'è stê bòn d'infanghêr una naziòn, propia òn ad chi batùc dove as fabbrica i ranùc l'ha creê un putiféri cl'intarèsa al ministéri! |
Scultê mo' sav dég dal bâl: a gh'è incû suquànt metàl ca l'arî pur sintu dîr che i én tgnó sòta calmîr parchè in zerta contingènza guai se al mònd l'avànza sènza! Da la tèra e po' infén dentr'a l'ùltum magazén dusènt vólt al gnìva bsê sèmper scrét e controlê méi che l'ôr e guai po' sé ai manchés po' tànt acsé o magari un baluchén grand cmé l'ôcc d'un pasarén, ag vìn fòra una questiòn fra al zinquantadou naziòn |
che a sgumbiérla propia a fònd gnòca pompa in tót al mònd! L'ìra ché na ciòpa ad mîs Che i zinquantadu pais is truvévn'in stêt d'àlerum: ag pariva gnó al tèrum dentr'in tót i magazén che ad piòmb lour iren pén; al caléva stê metàl al se csféva, brisa bâl; ad catàst cataloghêd ed miliêrd ed tonelêd al sparìven sènza dîr du gl'andésen po' a finîr in dal mêr opur stê piòmb s'àl finés par fêr dal bòmb |
ai marziàn che só stê tèra un quèc dé i faràn guèra! Un rapòrt l'è andê a finîr anch al nòster brigadîr: l'ira bèla suquant dé cal girava un po' insuspté sintànd sèmper so' la vî na cunténva sciuparî: "ma cosa è mai suzês" sèlta fòra ed dnànz al nês tanta zènt con di sciupét chi sparévn'a di valét a di quérc a dagl'umbrêl e parfén a di panêl! Ma soul l'ètra maténa che andànd drî la Calzéna |
 |
|||
|
al sn'adé d'un lavurîr cal li féva sbalurdîr. An se vdiva pió Tesén né al colono Vintrulén ma una nóvla soul ad vapòur ed un quêl cmé un buiòur tant cal dés con l'apuntê : "mo' c'un sia isugnê, quastaqué l'àn n'è pianura l'é montagna adiritùra; ché bisogna stabilîr sa sèn nó i carabinîr parchè slà fós in dn'èter vérs al vól dî che nó a sèn pérs! Appuntato, al chès l'è séri là in dû gh'ira al zimitéri a gh'è un mònt, av dîv l'è là e sparìdi i én al cà! La natura cum a vdî l'ha cambiê fisionomî riferiamo in poche ore al comando superiore". Na brighèda ad fanterî |
pert in treno, pert a pî l'è arivéda a tót vapòur con l'intéro stêt mazòur propia drî la vî dal Fiòp con la vànga al pòst dal sciòp par rispondere al quesito come mai in questo sito nonostànt che da pió dé l'imparvérsa un zêl acsé e un sèmpliz masradòur al bói sempr'a tót vapòur? E aloura avanti pûr a l' asèlt dal masradûr pén d'balén ad pura ràza propia ad quèla cvà da càza! A ghi n'ira na matèda tanta stréca e pilunèda che a muvrla con al brâz a ghé vliva béta e mâz; infén sòta acsé buiènta tóta ròsa e incandescènza che chi màt ed cazadûr |
a forza ad trêr, al masradûr i l'aviven tót impé che puvràz in suquant dé l'ira andê in rivoluziòn cmé al vulcàn in eruziòn seppellendo intourn'a sé per chilometri 103 sòta a un mêr at chi balén stantaquater cuntadén ed tri pais, chi han fâm e sèi, e suplé come Pompei. Finalmènt l'è stê truê quèl che al mònd l'ha tant zarchê e quel cmité in rivoluziòn ben cinquantadou naziòn e in dû andava po' a finîr tót al piòmb dal mònd intîr: l'ira tólt dai magazén trasfurmê in tant balén e spidé segretament |
fén da un èter cuntinènt propia qué a la Cisanóva, parchè tót i n'han vo' próva, par furnîr ai cazadûr chi sparevn'a un masradûr. Zènt dal sangv'avelenê chi han trât tót cal sciuptê: chi a sé cfàt al sciòp in màn chi ha pérs tót dû i càn chi dòp méla e pió sciuptê al sé vést al càn culê, chi la sciòpa al l'ha strinéda e come codga la sé bruséda. zertamènt è stê sparê di milierd e pió d'sciuptê per mazêr po' a la fén un bellissimo gnuchén! |
© 2005 - Tutti i Diritti Riservati a www.marefosca.it - Design Sara Govoni